Concentratie van achterstelling in woonbuurten en dorpen
Zowel wetenschappelijk onderzoek als onze eigen ervaring wijzen uit dat in meer dan 40 Limburgse gebieden achterstelling geconcentreerd aanwezig is. Deze concentratie van achterstelling vinden we zowel in woonbuurten als in kleine geïsoleerde dorpskernen. Indicatoren die de achterstelling bevestigen zijn o.m. het aantal werkzoekenden, het aantal lage inkomens en het aantal woningen zonder klein comfort.
Achtergestelde woonbuurten
Een aantal Limburgse woonwijken zit in een spiraal van achterstelling. Zo zijn multiculturele buurten ontstaan met veel werklozen, lage inkomens, een groot bewonersverloop, overlast van jongeren en onveiligheidsgevoelens. Het sociaal weefsel brokkelt af en mensen met een verschillende etnisch-culturele achtergrond hebben weinig contact met elkaar. Vaak hebben de wijken een zeer negatief imago.
We vinden ze vooral terug op de oost-westas van onze provincie. Het gaat hier om de voormalige mijngemeenten en hun aangrenzende gemeenten. Maar meer verspreid komen achtergestelde buurten ook in ander regio’s voor, vnl. in de sociale woonwijken.
De jongste jaren zien we dat in deze buurten de sociale cohesie nog sterker onder druk komt te staan en dat de etnisch-culturele en socio-economische segregatie scherpere vormen aanneemt. Een recente studie van de Universiteit Hasselt toont bovendien aan dat de integratie van Turken in Limburg moeizamer verloopt dan die van Marokkanen.
Achtergestelde dorpskernen
Ook in kleine geïsoleerde dorpskernen staat de leefbaarheid onder druk: buurtwinkels verdwijnen, jonge gezinnen verhuizen naar de stad, de bevolking vergrijst, voorzieningen verdwijnen en de traditionele sociale netwerken vallen uit elkaar. Deze problematiek vinden we vooral terug in Zuid-Limburg en in mindere mate ook in het Noorden en het Maasland.
Wat doen wij
Samen met de buurt- en dorpsbewoners gaan onze opbouwwerkers aan de slag om de problemen die de buurt of het dorp ervaart, aan te pakken en het samenleven te bevorderen. We richten een buurthuis in, zorgen voor interculturele ontmoetingskansen en organiseren computerlessen. Of we starten met een huiswerkklas, leggen een basketveld aan en houden opruimacties. Of misschien organiseren we wel een dorpsrestaurant. Of een dorpscomité dat naar het gemeentebestuur stapt voor veiligere oversteekplaatsen en meer inspraak in het gemeentelijk beleid. Een degelijke analyse en de dynamiek van de bewoners bepalen wat gebeurt.
Foto: bewonerskern Haren-Bommershoven
Onze accenten voor 2009-2015
Voor de periode 2009-2015 leggen we vijf accenten.
1. Samenleven in diversiteit stimuleren
In elk gebied waar we werken, zetten we ontmoetingsinitiatieven op die etnisch-culturele, intergenera-tionele en socio-economische barrières overbruggen.
Bijzondere inspanningen doen we om bewoners van Turkse origine te betrekken.
Zelf zetten we meer medewerkers van allochtone origine in. Zo verhogen we het begrip voor culturele gevoeligheden binnen de organisatie
2. Talenten van bewoners aanspreken en ontwikkelen
We versterken de bewoners door hen vorming aan te bieden.
In minstens 3 buurten proberen we de ABCD-aanpak (Asset Based Community Development) op experimentele wijze uit. Deze vernieuwende aanpak vertrekt vanuit de capaciteiten die in de buurt aanwezig zijn, in tegenstelling tot de gangbare aanpak, die vertrekt vanuit de problemen en tekorten.
3. Problemen analyseren en actieplan opstellen
In elk nieuw gebied waar we aan de slag gaan starten we met een objectieve omgevingsanalyse, en een analyse van de bewonersbeleving en de ervaringen van de lokale actoren.
Via een participatieve methode stellen we nadien een actieplan op, vertrekkend van de prioriteiten van de bewoners en in overleg met het lokaal bestuur.
4. Imago van de wijk of het dorp verbeteren
We zorgen dat onze initiatieven regelmatig in de pers komen en dat het imago van de wijk of het dorp verbetert.
5. Lokale besturen stimuleren
We stimuleren lokale besturen om beleidsmaatregelen te nemen in de achtergestelde gebieden.
Daarbij promoten we het buurtwerk als essentiële basisvoorziening.
